Danny Weber
Zespół z Cambridge przetestował pierwszą uniwersalną szczepionkę zaprojektowaną przez AI. Bez znaczących skutków ubocznych, ochrona przed wieloma wariantami.
Zespół z Uniwersytetu w Cambridge ogłosił pierwsze wyniki badań klinicznych uniwersalnej szczepionki opracowanej przy pomocy sztucznej inteligencji. Jak podaje uczelnia, po raz pierwszy testowano na ludziach szczepionkę, której aktywny składnik został w całości zaprojektowany komputerowo. U uczestników nie zaobserwowano znaczących skutków ubocznych.
W badaniu wzięło udział 39 zdrowych ochotników w wieku od 18 do 50 lat. Badania prowadzono w placówkach medycznych w Southampton i Cambridge. Szczepionka skierowana jest przeciwko podgrupie Sarbecovirus, do której należą SARS-CoV-2 (wirus wywołujący pandemię COVID-19), SARS oraz pokrewne wirusy nietoperzy mogące w przyszłości wywołać nowe epidemie.
Po przyjęciu szczepionki ochotnicy wytworzyli ochronną odpowiedź immunologiczną przeciwko kilku wirusom z tej grupy jednocześnie. Zdaniem naukowców takie podejście może pozwolić na przechwytywanie zagrożeń jeszcze przed ich pojawieniem się, zamiast opracowywania szczepionek po wybuchu epidemii. W przyszłości podobne superantygeny mogłyby być stosowane przeciwko innym groźnym infekcjom, takim jak grypa czy Ebola.
Aby stworzyć szczepionkę, badacze wprowadzili do modelu AI znane sekwencje genetyczne Sarbecowirusów z całego świata. Uczenie maszynowe pomogło zaprojektować antygen odzwierciedlający wspólne cechy całej grupy wirusów, a nie tylko jednego szczepu. Dzięki temu szczepionka może pozostać skuteczna nawet przy pojawianiu się nowych wariantów.
Profesor Jonathan Heeney z Laboratorium Wirusów Zoonotycznych Uniwersytetu w Cambridge wyjaśnił, że zespół dąży do zmiany podejścia do opracowywania szczepionek – z reaktywnego na przygotowawcze wobec przyszłych zagrożeń. Zauważył, że tradycyjne szczepionki często chronią przed ograniczoną liczbą wariantów, a nowa metoda mogłaby uwolnić medycynę od ciągłego wyścigu z mutacjami.
Na razie to niewielkie, wstępne badanie, więc zbyt wcześnie na ostateczne wnioski. Kolejna faza powinna objąć więcej uczestników o bardziej zróżnicowanym pochodzeniu, aby potwierdzić bezpieczeństwo i szerzej ocenić skuteczność. Niemniej pomyślne przetestowanie szczepionki z w pełni zaprojektowanym przez AI składnikiem aktywnym to już ważny krok w kierunku nowego modelu gotowości na pandemie.
© RusPhotoBank